على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

122

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

احورى ( ahvariy ) ص . ع . سپيد روشن . و نرم و نازك . احورى ( ahvariy ) ص . ع . آنكه داراى پوست نرم و تابان و درخشان بود . احوز ( ahvaz ) ص . ع . سبك فهم و تيز خاطر . و چالاك در كار . احوزى ( ahvaziy ) ص . ع . مرد سبك فهم و تيز خاطر و چست و چالاك در كارها . و نيك راننده و نيك كارگزار . و سياه . احوس ( ahvas ) ص . ع . جرى و دلاور ج : حوس . و ا . گرگ . احوص ( ahvas ) ا . ع . از اعلام است . ج : احاوص . احوص ( ahvas ) ص . ع . مردى كه دنبالهء چشم وى و يا دنبالهء يك چشم وى تنگ باشد ج : حوص . احوط ( ahvat ) ص . ع . هذا احوط يعنى در احتياط داخل‌تر است و نزديكتر است به احتياط و شاملتر است . احوق ( ahvaq ) ص . ع . آنكه مهرهء نرهء وى كلان باشد . احول ( ahval ) ص . ع . كسى كه سپيدى در دنبالهء چشم و سياهى در كنج آن دارد . و يا آنكه سياههء چشم وى برابر بينى است . و يا آنكه گويا بجانب بالا مىنگرد . و هو احول منك : او حيله‌گرتر است از تو . و ما احوله : چه حيله‌گر است او . احول ( ahval ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - دو جا و رغنگ و كج‌چشم و كسى كه يك را دو بيند و شاهكال . احولال ( ehvel l ) م . ع . احولت عينه احولالا : احول گرديد چشم او . و احولت الارض : سبز شد آن زمين و برابر شد گياه آن . احولة ( ahvelat ) ع . ج حال . احولى ( ahvali ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كجى چشم و دوبينى . احوليت ( ahvaliyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دوبينى و كجى چشم . احونصال ( ehvens l ) م . ع . احونصل احونصالا : خم كرد گردن را و برآورد چينه‌دان را . احوواء ( ehvev ' ) م . ع . احووى احوواء : سياه مايل بسبزى و سرخ مايل بسياهى گرديد . و احووت الارض : سبز گرديد آن زمين . احوى ( ahv ) ص . ع . سياه . و سياه چرده . و سياه مايل بسبزى و سرخ مايل بسياهى . ج : حو . احوية ( ahviat ) ع . ج حواء . احويلال ( ehvil l ) م . ع . احوالت الارض احويلالا : سبز شد آن زمين و برابر گرديد گياه آن . و احوالت عينه : احول گرديد چشم او . احويواء ( ehviv ' ) م . ع . احواوى احويواء : سياه مايل بسبزى . و سرخ مايل بسياهى گرديد . و احواوت الارض : سبز گرديد آن زمين . احى ( ohayy ) ا . ع - مصغر احوى - سياه گونى لب . احيا ( ehy ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - زنده . و زندگانى . و زندگانى از نو . و رهائى از سختى و شدائد . و آبادانى . و احيا شدن ف ل . : زنده شدن . و از سختى شديد رهيدن . و احيا كردن ف م . : زنده كردن . و كسى را از سختى شديد رهانيدن . و احيا كردن زمين : زمين باير و لم يزرع را قابل زراعت و آبادانى كردن . و احيا و اماته ا . : زندگانى و مرگ . احياء ( ahy ' ) ع . ج حىّ و حياء . احياء ( ehy ' ) م . ع . احياه احياء : زنده گردانيد آن را . و احيينا الارض : يافتيم آن زمين را فراخ نعمت بسيار گياه . و احيت الناقة : زيست بچهء ماده شتر . و احيت القوم . زيستند مواشى قوم . و نيكو حال شدند و گشتند در فراخى عيش و نعمت . احياء ( ehy ' ) ا خ . ع . احياء العلوم : كتابى معروف از امام محمد غزالى رحمه اللّه در عادات و عبادات و مهلكات و منجيات . احياج ( ehy j ) م . ع . احيجت الارض : درخت حاج رويانيد آن زمين . و كذلك احاجت الارض . احياد ( ahy d ) ع . ج حيد ( hayd ) . احياز ( ahy z ) ع . ج حيز ( hayyez ) . احيال ( ahy l ) ع . ج حيل ( hayl ) . احيان ( ahy n ) ع . ج حين . احيان ( ehy n ) م . ع . احين احيانا : مقيم گرديد . و احينت الابل : خداوند وقت دوشيدن و يا آگاه گردانيدن براى دوشيدن شدند آن شتران . و احين القوم : حاضر شد مر آن گروه را آنچه كه قصد كرده بودند . و احانه الله : هلاك گردانيد او را خداى . احيانا ( ahy nan ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - اتفاقا و بطور اتفاق و گاه‌گاهى و بعضى اوقات . احيح ( ahih ) و احيحة ( ahihat ) ا . ع . تغير و غصه . و خشم . و خشم بسيار . و ناله و درد دل از اندوه و تشنگى . احيسن ( ohaysen ) ص . ع . يق ما احيسنه : چقدر جميل و لطيف است او . مر . اميلح را . احيف ( ahyaf ) ص . ع . بلد احيف : شهر بىباران . احيل ( ahyal ) ص . ع . حيله‌گرتر و زيرك‌تر و مكارتر و باتدبيرتر و مدبرتر . و هو احيل منك : او حيله‌گرتر است از تو . و ما احيله : چه حيله‌گر است او . احيمر ( ohaymer ) ص . ع . سرخگون . ج : احيمرون ( ohaymeruna ) . احيمرون ( ohaymeruna ) ع . ج احيمر احيوى ( ahyavi ) ص . ع . مرد سرخ لب .